تمرينات آبشار زن قدرتي/دفاع كن كناري والیبال
تمرينات آبشار زن قدرتي/دفاع كن كناري
آبشار زن قدرتي در سيستم حمله اي تيم،نقش بسيار مهمي را ايفاء مي نمايد. از اين بازيكن انتظار مي رود كه در طول بازي آبشارهاي پر قدرت و حمله اي به اجراء در آورد،درصد آبشار اين اسپكرها تقريبا 40/ 0 در تيم هاي پيشرفته و 65/0 در تيم هاي مبتدي مي باشد.بازيكن ايده ال اين منطقه بايد داراي مهارتهاي جسمي عالي بوده و همچنين براي امتياز گرفتن به تيم كمك نمايد.در سطح پيشرفته،صاحب نظران شباهت مشخص در اجراي تكنيك آبشار زدن بين آبشارهايي كه بوسيله بازيكنان مختلف اجرا مي شود را ذكر كرده اند. در اين فصل،شما به فاكتورهاي اصلي كه در پيشرفت آبشار زن قدرتي تاكيد شده است،پي خواهيد برد.قبل از بحث اين اجزاء مربيان بايد از گرايشات اين زمينه به ويژه در رقابتهاي بين المللي آگاه باشند نوشته هاو فيلم هايي نيز هم اكنون در دسترس است كه پنج گرايش اصلي را نشان مي دهند.
1-استفاده حد اكثر از قابليتهاي جسمي آبشارزن قدرتي:
بنابراين ميبايست به مهارتهاي تكنيكي و جسمي در راستاي يكديگر پرداخته شود.بدين ترتيب جدا كردن اين دو فاكتور منطقي نخواهد بود(شانس موفقيت را كاهش خواهد داد.)
2-ضربه در بالاترين نقطه:
هنگام حمله بجاي اينكه توپ را در جلوي زمين تيم حريف فرود آوريم بايد سعي بر آن باشدكه در ارتفاع بالاتري به توپ ضربه زده،تا توپ انتهاي زمين حريف فرستاده شود.
بدين ترتيب دسترسي به زمان عكس العمل براي تيم حريف كاهش مي يابد. اين گرايش به فرض اين است كه از پاسهاي بلند استفاده شود. براي مثال در يازدهمين دوره رقابتهاي اروپايي،تقريبا هفتاد در صد پاسها براي منطقه چهار،بلند فرستاده شده بود.
3-استفاده از زواياي مختلف در حمله:
تلاش نمائيم كه در حمله از زواياي مختلف استفاده شود. بدين ترتيب پاسورها مجبور مي شوند كه دور از تور پاس داده تا كار آبشارزنها با دفاع حريف آسان تر گردد.
4-استفاده از آبشارهاي قدرتي حتي در مواقع مشكل براي كسب امتياز:
بيشتر تيم هاي سطح بالاي جهان در حال حاضر از پاسهاي بلند و آبشارهاي قدرتي استفاده مي كنند. حتي در مواقع اضطراري براي كسب امتياز.
5-استفاده از آبشارزن قدرتي در منطقه مخصوص خود(منطقه 4):
سعي كنيم كه از آبشارزن قدرتي در منطقه ويژه اش (منطقه 4)استفاده شود، بدين معني كه از اين بازيكن خيلي كم در تركيبات حمله اي با تغييرات مناطق استفاده شود.هنگامي كه دريافتهاي ارسالي براي پاسور به او اجازه ندهد كه از تركيبات حمله سريع استفاده كند،از آبشارزن قدرتي بعنوان سوپاپ اطمينان استفاده مي شود،اين موضوع جايگاه بسيار مهمي براي بيشتر تيمها دارد.
با توجه به اين گرايشات ما در اين فصل كوشش خواهيم كرد كه ابزارهايي را براي مربيان فراهم كنيم تا از پيشرفت صحيح آبشارزنهاي قدرتيشان اطمينان يابند.مراحل پيشرفت اين ويژگي را به ترتيب زير تحليل خواهيم كرد:
-تعيين ويژگي هاي آبشارزن قدرتي
-تعيين و توسعه ويژگي هاي تكنيكي و تاكتيكهاي فردي براي آبشارزدن
-تعيين و پيشرفت ويژگي هاي تكنيكي و تاكتيكهاي فردي براي دفاع كردن(در كنار تور)
-تمرينات
2-تعيين ويژگي هاي آبشارزن قدرتي:
بعد از پاسور،آبشارزن قدرتي مهمترين بازيكن تيم است. زيرا تيم روي امتيازهاي او در هر زمان در طي بازي حساب مي كند.آبشارزن قدرتي بطور كلي قد بلند،راست دست،خيلي قوي و خيلي ورزيده بايد باشد. براي آبشارزدن با قدرت،بازيكن بايد عضلات بالا تنه قوي داشته باشد. از نظر تكنيكي اين بازيكن بايد قادر باشد كه پاسهاي مختلف را آبشار بزند(نزديك به تور،دور از تور،بلند،متوسطو كوتاه).كه اين كار به مهارتهاي حركتي عالي،ديد محيطي خوب همراه با هماهنگي چشم و دست با توپ نياز دارد.همچنين اين بازيكن بايد دفاع حريف را بخوبي ديده و با روند بازي خود را وفق دهد. از نظر تكنيكي نيز توانايي انجام حركتها را بايد داشته باشد تا بتواند خود را با موقعيتهاي مختلف بازي هماهنگ سازد همچنين بنابر موقعيتش در زمين (منطقه 4)،آبشارزن قدرتي به اندازه بازيكنان ديگر در دفاع روي تور شركت خواهد كرد.بنابراين نيازي است كه او دفاع كننده خوبي نيز باشد.وي بايد قادر باشد بطور صحيح حركتهاي آبشارزنهاي حريف را تحليل كرده بويژه اگر آنها از حمله سريع همراه با تغييرات منطقه استفاده نمايند.اين ويژگي بايد در وراي همه ويژگي ها،تقويت شود در ضمن هنگام دفاع،به دفاع كننده مياني كمك نمايد.
از نظر رواني،آبشارزن قدرتي بايد مسلط و مصمم و بويژه اعتماد به نفس داشته باشد.از اين بازيكن انتظار مي رود كه در هر وضعيتي براي گرفتن امتياز و براي جلوگيري از دفاع شدن،حتي وقتي با در الي سه دفاع كننده مواجهه مي شود توپ را آبشار بزند.اگر اين بازيكن فاقد اعتماد به نفس و قدرت باشد براحتي آبشارهايش دفاع خواهد شد. اين بازيكن بايد اراي ثبات مطلوب جهت گرفتن امتياز در لحظات حساس باشد،بطوري كه تعادل دفاع روي تور حريف را هم بزند.
3-تعيين و توسعه ويژگي هاي تكنيكي و تاكتيكهاي فردي آبشارزن قدرتي:
|
1-3-يادگيري و مهارت اجراي آبشار از منطقه چهار: |
وظيفه اصلي اين نوع بازيكن پيشرفت تكنيكي در زدن آبشار از منطقه4 مي باشد اين بازيكن بايد قادر باشد:
-آبشارزدن از منطقه 4 را آموزش ديده و بطور عمده آبشار مورب با تكيه بر جنبه قدرت را فرا گرفته و خوب اجرا نمايد.
-جزئيات تكنيكي آبشارهاي مختلف را توسعه داده و در اين امر مهارت پيدا كند.
-تاكتيكهاي آبشارزدن در موقعيتهاي مختلف بازي را توسعه دهد.
1-3-يادگيري و مهارت اجراي آبشار از منطقه چهار:
قبل از انتخاب بازيكن ويژه منطقه چهار،مربيان بايد مطمئن شوند كه اين ورزشكار قسمتهاي مختلف تكنيك آبشار را آموخته و در آن مهارت پيدا كرده است.اين كار او را قادر خواهد ساخت تا بطور موثر و با قدرت آبشار بزند. توجه مربيان را به اين نكته جلب مي نماييم كه توسعه تكنيك آبشارزن قدرتي نمي تواند از آمادگي جسماني او جدا شده باشد به عبارت ديگر مربي ابتدا و به دقت فاكتورهاي اصلي آمادگي جسماني مورد نياز او را توسعه دهد(قدرت سرعت،توانو استقامت هوازي).سپس كار تكنيكي او نيز آسان تر شده و توسعه مي يابد. در پيشرفت اوليه آبشار زن قدرتي بايد عوامل زير مورد تاكيد قرار بگيرد.
-آموزش حركت پا و پرش براي آبشار در ارتباط با تور.
-آموزش حركت دست براي ضربه زدن در ارتباط با تور.
-آگاهي يافتن از تعادل پويا هنگامي كه بازيكن در هواست.
-يادگيري روش حركت براي آبشار (زاويه)مورب.
1-1-3-اجزاي تكنيك:
اجزاي تكنيك آبشار كه آبشار زن قدرتي در آن اجزاء مهارت پيدا مي كنند بايد به عنوان پيش نيازي براي مراحل بعدي پيشرفت در نظر گرفته شود. توضيحات زير براي آبشارزن راست دست بيان مي شود.
-حركت و پرش براي آبشار:
كار روي حركت(حركت سه گام)و پرش براي آبشار بايد در ساده ترين مراحل يادگيري حمله مورد تاكيد قرار گيرد اكتساب اين اجزاء زمان بعدي (براي آبشار زدن) را تسهيل خواهد كرد.
به نكات زير توجه كنيد:
-در مرحله آمادگي براي حمله، آبشارزن بايد روي خط3/1 ،كمي خارج از زمين باشيد و براي يك آبشار مورب خوب به تور نزديك شود.
-حركت بايد از سه گام تشكيل شود.
-قبل از پرش يك گام بلند با پاي راست به بازيكن اجازه خواهد داد كه حركت افقي را متوقف كرده و آنرا به حركت عمودي تبديل سازد. وقتي در شروع پرش وزن بدن به عقب منتقل ميشود مركز ثقل پايين خواهد بود.سپس پاي چپ به موازات پاي راست روي زمين قرار مي گيرد بايد توجه داشت كه براي افزايش كنترل و ثبات بيشتر فاصله دو پا تقريبا به اندازه عرض شانه باز باشد. هنگامي كه هر دو پا با زاويه 45 درجه نسبت به تور قرار مي گيرد آبشارزن كمي مي چرخد و شانه هايش را در يك حالت زاويه دار نسبت به تور قرار مي دهد.
-دستها قبل از اينكه گام آخر برداشته شود به سمت پايين و عقب تاب مي خورند، سپس به سمت جلو و بالاي سر برده مي شوند در حاليكه پاها هنوز روي زمين هستند.
-حركت ضربه آبشار:
اعمال بدن بازيكن در فضا براي ضربه بستگي به نوع آبشار را دارد كه هنگام اجرا، اجزاي بيو مكانيك زير بايد مورد توجه قرار گيرند:
-هنگامي كه بازوي دست غير ضربه به بالاي سر كشيده مي شود بازوي دست ضربه آبشار زننده براي اينكه آرنجش بالاي شانه قرار بگيرد به سمت عقب و بالا حركت مي كند.سپس بازوي دست غير ضربه نزديك بدن آورده مي شود .آرنج بازوي دست ضربه در بالاي سر باقي مي ماند بطوري كه با شانه محوري را تشكيل مي دهند. در اين حالت مچ دست ضربه به سمت عقب خم مي شود.
-حركت دست با چرخش داخلي شانه(بطرف جلو)بوسيله باز شدن مفصل آرنج (دست ضربه)درست قبل از اينكه دست به توپ ضربه بزند شروع مي شود (كه در جلو و بالاي سر است)سپس دست ضربه كشيده و به بالا و پشت توپ ضربه وارد مي كند.اين حالت با چرخش مچ دنبال مي شود و باعث خواهد شد كه دست در بالاي توپ چرخش داشته باشد. بعد از ضربه،دست حركت به سمت پايين خواهد آمد.(دست جمع شده و از جلو سينه پايين مي آيد)
-تعادل در طي مرحله پرواز:
آبشارزن در حالي كه هنوز در هواست بايد يك تعادل مشخصي را حفظ نمايد،براي اينكار ابتدا بازوي دست غير ضربه باز مي شود كه به حفظ تعادل بدن كمك نمايد.سپس در حالي كه سينه و پاهايش كمي به سمت جلو خم مي شود روي دو پا فرود مي آيد.هنگام فرود،پاها بايد به اندازه عرض شانه ها باز باشد.
2-1-3-تمرينات:
تمرينات پيشنهادي ساده هستند،زيرا در اين مرحله آبشارزن بايد در وضعيت راحت و ثابتي قرار داده شود. مربي بايد براي شكل دهي عادات مناسب ،بازيكن را در شرايط بازي،كنترل نمايد كه معمولا اين امر تنها با شركت دادن آبشار زن در اين تمرينات تحقق پيدا مي كند.
توصيه مي شود كه مربي تمرين را حدالامكان در منطقه چهار طرح نموده و تاكيد زيادي روي ضربه زدن به زاويه نمايد. بنابراين بازيكن در اين جهت كاملا راحت حركت خواهد نمود.
1-2-3-نزديك شدن براي آبشار:حركت هاي پا(شكل 2)
آبشار زن روي خط 3/1 جاگيري مي نمايد.
اولين سري:حركت با دو گام (راست-چپ)بدون پرش
دومين سري:حركت با دو گام (چپ-راست-چپ)بدون پرش
سومين سري:حركت با دو گام (راست-چپ)با پرش
چهارمين سري:حركت با سه گام (چپ-راست-چپ)با پرش
2-2-3-سلسله مراحل آمادگي حركت براي آبشار:(شكل 3)
-مربي طرف ديگر،نزديك تور مي ايستد.
-مربي يك توپ تنيس را براي بازيكن در موقعيت دريافت،پرتاپ مي كند.
-بازيكن حركت براي آبشار را انجام مي دهد.(حركت سه گام)سپس پرش نموده و توپ را از بالاي تور به سمت عقب زمين حريف پرتاپ مي كند.
-تغيير تمرين:بازيكن از نزديك تور در جا پرش نموده و توپ را پرتاپ مي كند.
3-2-3-تمرين ضربه آبشار:
دو بازيكن روبروي يكديگر به فاصله 6 تا 9 متر جايگيري مي كنند.(يك توپ براي هر دو بازيكن)سپس براي هم ضربه زده و آبشار زدن را تمرين مي نمايند.(يا يك بازيكن روبروي ديوار)
اولين سري:
*هنگامي كه قبل از ضربه بازو در حال صاف شدن است روي ارتفاع آرنج دست ضربه تاكيد شود.
*بازيكن توپ را در جلو و بالاي سر،در دست چپ،نگه مي دارد.
*سپس بازوي راستش را با بالا بردن شانه صاف مي نمايد و حركت آبشار زدن را به سمت توپ از بالا شروع ميكند.
دومين سري:
*تاكيد روي آبشار با آرنج صاف را هميشه داشته باشيد. سعي شود ضربه در جلو و راستاي بدن به توپ وارد شود.
*بازيكن با هر دو دست توپ را بقدري بالا و جلوي خود پرتاپ مي كند كه فرصت كافي براي بالا بردن هر دو دست باشد. هنگام پرش و ضربه شانه دست ضربه كمي بالاتر از ديگري خواهد بود.
*با چرخش بدن و شانه ضربه را طوري بزنيد كه دست كاملا صاف باشد.
سومين سري:
*تاكيد عمل مچ،روي توپ هنگام ضربه.
*مشابه تمرين دوم
*چرخش مچ و چرخش داخلي بدن روي توپ را بررسي نمايند.
*مسير توپ بعد از آبشار بايد نسبتا طولاني باشد.
4-2-3-آبشار مورب )شكل 4 )
-در گروه هاي چهار تايي،آبشارزنها توپهايي كه بوسيله مربي پرتاپ شده است را آبشار زده و به عقب صف مي روند.
-تغيير تمرين:مربي براي پرتاب توپ به وسط زمين رفته و توپها مختلف پرتاب مي نمايد.تاكيد روي آبشارهاي مورب(زاويه)باشد.
3-3-يادگيري و مهارت در جزئيات تكنيكي و دامنه اي از تغييرات:
بمجرد اينكه بازيكنان اصول اوليه اجراي تكنيك آبشار را فرا گرفتند،مربي بايد روي توسعه تخصصي شدن بازيكنان كار نمايد.يادگيري و مهارت در جزئيات اين تكنيك،بازيكن را يك آبشار زن قدرتي تربيت خواهد نمودو به علاوه دامنه تغييرات حمله توسعه يافته و بازيكن در اين تغييرات مهارت پيدا مي نمايد. مربي بايد در تمرينات مطمئن شود كه آبشارزن تحت شرايط متنوع و مختلف شبيه به بازي واقعي به طور موثر عمل نمايد.او بايد قابليتهاي بازيكن براي اجراي دقيق و آبشار صحيح حتي تحت شرايط سنگين بازي را كنترل كند و حمله را با حركت تكنيكي قبلي يا بعدي ديگر تركيب نمايد.
مربي بايد روي عوامل زير تاكيد كند:
-پيشرفت و تبحر در جزئيات تكنيكي مربوط به زمان بندي ،حركت پرش،ضربه،حدس،مسير و نقطه سقوط توپ
-يادگيري تغييرات اصلي ضربه براي آبشارزنهاي قدرتي.
-حفظ كيفيت بالا و اجرا تحت شرايط مختلف در منطقه چهار.
-موقعيت نهايي توپ در ارتباط با تور.
1-3-3-جزئيات تكنيكي:
توسعه جزئيات تكنيكي بايد آبشارزن قدرتي را قادر سازد كه هنگام ضربه به حداكثر ارتفاع رسيده در حالي كه زمان بندي كامل با پاس پاسور نيز حفظ شده است.
-آمادگي براي حركت و ضربه آبشار:
*جاگيري و حركت ممكن است به تمرينات ابتدايي بازيكن يا عادت آبشارزن بستگي داشته باشد. به هر حال اولين گام معمولا با پاي چپ خواهد بود.(براي راست دستها سه گام آخر)
*اولين گام(پاي چپ)،بازيكن را در جهت نزديك شدن قرار مي دهد. زمان بندي حركت به ارتفاع و مسير پاس بستگي دارد.
*با توجه به نوع پاس و نقطه سقوط توپ،حركت بازيكن بويژه در طي گام دوم(گام راست)هماهنگ خواهد شد.
مثال:*اگر توپ بلند و يا روي آنتن ها باشد مسير حركت از خارج زمين خواهد بود.
*اگر توپ بلند داخل و يا كوتاه باشد مسير حركت از داخل زمين خواهد بود.
*اگر پاس با تور فاصله داشته باشد و يا خيلي به تور نزديك باشد در اين حالت نيز نوع گام برداري (گام دوم،پاي راست)بايد با نوع پاس تطابق يابد(گام بلند تر يا كوتاه تر مي شود.)
-پرش:
*دو گام آخر(راست و چپ)بايد زمين را در زمانهاي متفاوتي لمس كنند ولي توالي گام برداري بايد با سرعت مناسبي دنبال شود. گذاشتن گام ما قبل از پاشنه به پنجه حالت ترمز داشته(پاي راست)بايد طويلتر بر داشته شود و گام آخر (پاي چپ)پهلوي پاي راست گذشته شود.(به فاصله عرض شانه براي حفظ تعادل)
*حركت بازوها در طي بلند شدن،با كمي خميدگي بدن همراه بوده پاها بر مبناي توان و قدرت بازيكن خميدگي مطلوب دارد.بطور كلي آبشترزنهاي قدرتي پاهاشان(حدود130 120 درجه)را نسبت به آبشارزنهاي سرعتي (120-110 درجه)بيشتر خم مي نمايند. زاويه زانوها با زمان بندي پرش (خيلي زود يا خيلي دير)،ارتفاع پاس (خيلي بلند،خيلي كوتاه)،نقطه سقوط پاس(نزديك به تور يا دور از تور)و به ويژه قدرت عضلاني آبشارزن ممكن است تغيير كند. فضاي نزديك شدن و پرش بوسيله ارتفاع پاس نيز تحت تاثير قرار مي گيرد.
*حركت رو به پايين و سپس رو به بالاي بازوها وقتي با حركت فشار پاها همراه شود اطمينان مي دهد كه حد اكثر پرش براي آبشارزدن را بوجود مي آورد.بايد روي فشاري كه بوسيله پاي راهنما وارد مي شود تاكيد ويژه داشته باشيم(پاي نزديك تور).
*پرش بايد كمي با فاصله از تور انجام گيرد،زيرا هدف پاسور پاسهاي دور از تور بوده تا كار آبشار زن را در مقابل با دفاع كننده هاي روي تور حريف آسان تر سازد و بهترين نتيجه را از حمله در زواياي مختلف كسب نمايند.
-عمل آبشار زدن:
*اهميت ارتفاع ضربه:وقتي به توپ در مرتفع ترين نقطه ممكن ضربه زده شود آبشارزن مي تواند در تيز ترين زاويه توپ را به زمين حريف بفرستد.(جلوي زمين حريف)شكل 5
*توجه به حركت دست غير ضربه كه چرخش بدن را تسهيل مي كند ضروري است،بازوي دست غير ضربه بايد خم باشد تا مقاومت كاهش يابد و سرعت زاويه اي آبشار افزايش يابد.
*براي بدست آوردن قدرت،اعمال زير بايد بصورت متوالي انجام شود:چزخش شانه ها،خم كردن بدن (قوس بيرون بدن)،باز كردن بازوي آبشار زننده،چرخش مچ روي توپ و سرعت اجرا،روي قدرت آبشار تاثير خواهد داشت.
*در ارتباط با ارتفاع آبشار،آرنج بايد درست قبل از تماس دست با توپ صاف شده تا ضربه در بالا ترين نقطه به توپ وارد شود. بيشتر پاسها دور از تور هستند در اين صورت باز شدن كامل بازو براي به دست آوردن قدرت مهم بشمار مي رود.(شكل 6)
*قوي ترين آبشارها وقتي حاصل مي شود كه بازوي در حال حركت،حداكثر سرعت خود را در هنگام ضربه زدن داشته باشد.
*هنگام ضربه،زانوها براي كمك به برگشت بدن به سرعت صاف مي
شوند. بدين ترتيب قدرت آبشار افزايش مي يابد.طي عمل آبشار مفصل لگن براي حفظ تعادل در هوا بصورت عمل و عكس العمل خم مي شود.
2-3-3-انواع آبشار:
-آبشار در زاويه بزرگ:
*نزديك شدن و پرش در اين نوع آبشار مانند آبشارزدن معمولي است.شانه ها بايد با تور با زاويه باشند تا بازيكن نسبت به توپ درست جاي بگيرد.اين آبشار بطور كلي براي پاسهاي داخل يا با ارتفاع متوسط استفاده مي شود.سرعت آبشار بوسيله حركت سريع ساعد و مچ روي توپ مشخص مي شود تا توپ از داخل دست دفاع كننده ها بگذرد. ضربه آبشار موقعي بايد زده شود. كه آبشار زن به حد اكثر ارتفاع پرش خود رسيده باشد.
-آبشار بصورت كات به زاويه بزرگ:
نزديك شدن مانند آبشار معمولي است.آبشارزن هنگام پرش بدنش را چرخانده بطوري كه شانه ها روبروي تور قرار بگيرند. در اين موقع بازيكن شانه چپش را كمي پايين آورده و هنگامي به توپ ضربه زده مي شود كه جلو او قرار گيرد.بايد توجه داشت كه ضربه روي قسمت چپ و بالاي توپ بر خورد مايد تا آنرا از داخل دست دفاع كننده ها به سمت گوشه زمين بفرستد. همچنين بايد مواظب بود كه بازيكنان دير به توپ ضربه نزنند و يا ضربه روي توپ نخورد چون اين عمل توپ را به خارج زمين خواهد فرستاد. وقتي دفاع در ارتباط با توپ خوب جاگيري كرده باشد و يا آبشارزن اشتباه جاگيري نموده باشد،امكان رفتن توپ به اوت خواهد بود.
-آبشار به زاويه كوچك(مستقيم):
*نزديك شدن شبيه آبشار مورب مي باشد.
*شانه ها در طي تماس با توپ مستقيما روبروي تور قرار مي گيرند،با شروع پرش و فشار پاها به زمين شانه ها مي چرخند تا موازي با تور قرار بگيرند.به هر حال بايد كنترل شود تا از چرخش زياد توپ به خارج جلوگيري شود.بازوب آزاد نزديك و كنار بدن قرار مي گيرد.
*براي آبشار توپ روي خط(زاويه كوچك)،كمي دير تر و بنابراين كمي پايين تر به توپ ضربه زده مي شود.
-آبشار تيز:
*نزديك شدن شبيه آبشار مورب است.در طي مرحله پرش مانند حمله مورب شانه ها بايد نسبت به تور مايل باشند.
*حركت ضربه با بازوي آزاد كه پايين و در عرض لگن آورده شده است شروع مي شود،هنگامي كه توپ جلوي بازيكن قرار گرفت ضربه به توپ وارد مي شود.در اين حالت شانه ها نسبت به تور مايل بوده و از چرخش قوي مچ استفاده ميشود.در خاتمه ،بازوي آبشار زننده جهت آبشار را دنبال كرده و بازوي آزاد قطع ميكند.
-ديواري كردن:
*اين آبشار زماني موثر است كه بازيكن روي خطهاي كنار جاگيري كرده باشد(توپ نزديك به آنتن پاس داده شده باشد)و يا وقتي كه دفاع كننده ها خط وسط را به خوبي پوشش مي دهند.
*آبشار زن توپ را بايد به سمت بازوها يا دستهاي دفاع كننده ها آبشار بزند بطوريكه توپ بعد از آبشار به خارج زمين برود.
*عمل مچ براي فرستادن توپ به خارج بسيار مهم است.مسير بازوي آبشار زننده به مسير آبشار بستگي دارد.در اين حالت آبشارزن بايد دستهاي دفاع كن را بخوبي ببيند.
*آبشار زننده ممكن است تصميم بگيرد توپ را به خارج آبشار بزند در حالي كه هدفش دستهاي دفاع كننده هاي حريف باشد.توپ بايد داخل انگشتان و يا دست خارجي دفاع كننده ها زده شود.
*ديد واضحي از دفاع كننده ها و حركت عالي دست روي توپ براي موفقيت آبشار زن در اين شرايط حياتي هستند.
-ضربه بصورت جا خالي:
*اين آبشار هنگامي موثر است كه پاس نزديك تور بوده و يا دفاع حريف خوب جاگيري كرده است.ممكن است در شرايط ايده ال نيز اين ضربه مورد استفاده قرار گيرد.
*بعد از صاف شدن بازوي آبشار زننده،آرنج پايين آمده و سپس دوباره بالا مي رود و با يك حركت رو به بالا با كف دست به توپ ضربه زده مي شود،دست با توپ تماس پيدا كرده و به آن چرخش رو به بالا مي دهد.
*توپ بايد از بالاي دست دفاع كنان و در وسط زمين حريف فرود آيد.
*از اين نوع ضربه ها زماني استفاده مي شود كه آبشار زننده به جاي اينكه پشت توپ باشد زير توپ قرار گرفته است.
-جا خالي:
*مانندحركت بالا،اين عمل مي تواند در شرايط ايده ال آبشار نيز مورد استفاده قرار گيرد به هر حال آبشاركننده هنگامي از اين حركت استفاده مي كند كه پاس نزديك تور باشد يا دفاع كننده ها در موقعيت خوبي جاگيري كرده باشند.
*آبشار كننده بايد مانند آبشار معمولي ،همان پرش و نزديك شدن را انجام دهد.
*آبشار زن به جاي شتاب دادن به حركت خود ،آنرا كند مي نمايد.سپس آرنج و بازو را در ارتفاع بالا نگه داشته و با انگشتان باز توپ را به محل دلخواه مي فرستد.عمل مچ و بازو در اين حركت بايد با تاكتيك انتخاب شده هماهنگ باشد.
-ضربه انتهاي زمين:
*پاسور توپ را بايد طوري پاس دهد كه بيشتر از 2 متر ارتفاع و با فاصله 5/1 تا2 متراز تور قرار گيرد.
*آبشار زن بايد در بالاترين حد ممكن به توپ ضربه زده و به توپ چرخش بالايي بدهد.
*اصول مشابه آبشار معمولي بكار برده مي شود.
3-3-3-مهارت در جزئيات تكنيكي و آبشارهاي مختلف:
بعد از آموزش تكنيك آبشار بوسيله جزئيات تكنيكي مشخص مورد نياز براي آبشارزن قدرتي و همچنين بعد از پيشرفت در آبشارهاي مختلف،آبشارزن را هنگام تمرين بايد در شرايطي قرار داد كه مهارتش در اين فاكتور هاي مختلف توسعه يابد.
مربي بايد اجزاي مهارت آبشار را كه به بازيكن آموزش داده بوسيله تاكيد كيفي اجرا،تحت شرايط مختلف بازي تقويت نمايد.اين مسئله به بازيكنان مي آموزد كه مهارت را در هر هنگامي و در هر سرعتي،اجرا كنند قبل از اينكه در رقابت واقعي آن را بياز مايند.
نكته بسيار مهم اين است كه از همان شروع كار مربي پاسهاي پرتاب شده را كنترل نمايد، براي اينكه آبشار زننده پاسها را در ارتفاع ها و فواصل مختلف از تور آبشار بزنند،توپها بايد به فاصله 5/0 تا 2 متر از تور،در ارتفاعهاي بين 2و3 متر پاس داده شود تا عادات مناسب بازيكنان شكل بگيرند.چون منطقه 4 منطقه معمول آبشار زن قدرتي است،اين بازيكن بايد در اين منطقه تمرين نمايد.
توصيه مي شود كه مربي در تمرينات فاكتورهاي زير را لحاظ نمايد:
1-آبشارهاي مورد نياز از لحاظ جهت:به زاويه بزرگ،به زاويه بزرگ با كات و به زاويه كوچك.
2-آبشار هاي مورد نياز از لحاظ نوع ضربه:آبشار قدرتي، به زاويه با كات،مستقيم،ديواري- ضربه بصورت جا خالي.
3-نياز هاي دقت و ثبات:تمركز متوالي روي جهت،هدف،درصد موفقيت.
4-نيازهاي جسمي:قدرت آبشار،كاهش در تعداد آبشارزنها ي هر گروه هنگام تمرين،افزايش زمان كار،كاهش زمان استراحت هنگام تمرين.
4-3-3-تمرينات:
مربي ابتدا براي پيشرفت ياد گيري،شكلهاي مختلف آبشار را با شساده تاكيد نمايد.توپها بايد براي ايجاد موقعيتهاي ايده ال به دقت پرتاب شوند و همگوني آبشارهاي مختلف را بهبود بخشند.بعد از اينكه آبشارهاي مختلف آموزش داده شد تمريناتي را براي تثبيت آبشارهاي مختلف طراحي نماييم تا آنها را ثابت و اتو ماتيك سازد بطوري كه آبشار زننده در حركت آبشار قدرتيش ،مهارت يابد.در طي اين مرحله،مربي نقش مهمي در دايت تمرينها با پرتاب صحيح و كنترل توپ را دارد.
تمرينات تركيبي با سلسله اي از اعمال ساده بايد بطور وسيعي مورد استفاده قرار گيرد تا آبشار زن قدرتي در دامنه اي متغير و متنوع از شرايط بازي قرار گيرد.
براي اينكه شرايط بازي واقعي درك شود،مربي بايد چندين مسئله هنگام هدايت تمرين توجه كند(كه عبارتند از: مهارتهاي حركتي،مفهوم جايگيري در تمرينات،جهت يابي فضايي آبشارزن قدرتي و حركاتي كه در بازي با آنها مواجهه مي شود.)هنگامي كه مربي عوامل موقعيتي آبشارزن در فضا و زمان را كنترل مي كند،بايد در هر تمرين تاكيد و توجه روي يك بازيكن داشته باشد.كه شامل:
1-حركات بازيكن(مسافت،سرعت)
2-توپ در حال نزديك شدن به پاسور(جهت،مسير،سرعت)
3-نوع پاس(حهت و هدف توپ)
1-4-3-3-يادگيري انواع آبشار:(شكل شماره 7)
سازماندهي تمرين
-گروه از 4 آبشار زن و يك دفاع كننده تشكيل شده است.
-با توجه به دستورمربي،آبشارزن بايد حركت كرده و آبشارهاي مختلف به شرح زير بزند.
*زاويه بزرگ
*مستقيم
*بياباني(به دست دفاع زدن)
*جا خالي
تغييرات:
*استفاده از يك و يا دو دفاع كننده روي تور در تمرين
*استفاده از يك دفاع كننده مكانيكي كه مي توان بوسيله بازيكن يا مربي آنرا حركت داد(وسيله اي براي دفاع)
توجه:دفاع كننده ها را بعد از 10 پرش دفاع تغيير دهيد.
ملاك موفقيت:
-براي موفقيت از انواع آبشارهاي مورد علاقه استفاده شود.
شاخصها:
-اجراي صحيح تكنيك آبشار
-فاصله از تور در هنگام پرش
-تماس با توپ در جلو و بالاي بدن در امتداد دست ضربه
-ديدن دفاع كن حريف
-عمل دست در هنگام جا خالي انداختن.
-برخورد توپ با دستهاي دفاع كننده هنگام آبشار بياباني(زدن به دست دفاع كن)
2-4-3-3-يادگيري اجراي آبشار توپهاي((دور از تور)):(شكل شماره 8)
-گروه از 4 آبشارزن تشكيل مي شود.
-مربي توپ را به فاصله حدود2 متر از تور پرتاب مي كند.
-هر آبشار زننده بايد نحوه نزديك شدن و پرش خود را هماهنگ سازد.(با پاس پاسور)
ملاك موفقيت:
-براي موفقيت هماهنگي مناسبي ايجاد نمائيد.(با پاس پاسور)
شاخصها:
-پرش پشت توپ پس داده شده باشد(پشت نقطه فرود توپ)
-توانايي چرخش خارجي مچ روي توپ
3-4-3-3-رسيدن به بالاترين ارتفاع ممكن((نقطه ضربه)))شكل شماره 9)
سازماندهي تمرين
-توپ از تكيه گاه مكانيكي آويزان شود.
-بازيكنان صف آرايي كرده و در بالا ترين ارتفاع ممكن به توپ ضربه زده شود.
-تمرين همچنين مي تواند توسط مربي هدايت شود بطوري كه مربي توپ را بالاي تور نگه دارد.
ملاك موفقيت:
-عمل بطور صحيح انجام شود.
شاخصها:
-ارتفاع آرنج دست هنگام ضربه.
-صاف بودن بازوي دست ضربه هنگام آبشار.
-ضربه،در جلوي شانه دست ضربه به توپ وارد شود.
4-4-3-3-آبشار توپ با دقت و ثبات )شكل شماره 10)
سازماندهي تمرين
-مربي ابتدا منطقه اي را كه بايد آبشار در آن فرود آيد را مشخص مي سازد.
-سپس توپ هاي بلند(4 تا5 متري)با كنترل پرتاب مي نمايد.
-در گروه هاي چهار نفري،آبشار زنهاي بايد توپ را در جهتي كه مربي مشخص نموده آبشار بزنند.
-مناطق فرود توپ عبارتند از:
*زاويه بزرگ.
*زاويه تند بزرگ.
*مستقيم روي خط(زاويه كوچك).
ملاك موفقيت:
-مجموعا5 تا 10 آبشار روي زده شود.
-بطور متوالي 3 بار روي هدف آبشار زده شود.
-اگر آبشارزن روي هدف آبشار نزد،جايش را به بازيكن ديگري مي دهد.
-بعد از اينكه بازيكنان ده توپ را در منطقه صحيح آبشار زدند.گروه بعدي كار خود را شروع خواهد نمود.
شاخصها:
-اعمال مناسب مچ و دست روي توپ هنگام ضربه.
-استفاده از حركت پاي صحيح براي هر نوع آبشار كه بايد انجام شود.
5-4-3-3-افزايش نيازهاي جسمي:
سازماندهي تمرين
-گروه از چهار بازيكن تشكيل مي شود.
-مربي چهل توپ براي هر گروه پرتاب مي كند.
تغييرات تمرين:
*بين هر آبشار،بازيكن بايد ديوار پشت سر را لمس نموده و بلا فاصله بر گردد.
*اگر بازيكن آبشار را از دست داد بايد بعد از لمس ديوار يك شير جه بزند.
ملاك موفقيت:
-گروه بايد از 40 آبشار حداقل 32 بار موفق عمل نمايند.
شاخصها:
-حركت پويا حتي وقتي بازيكن در حال خسته شدن است.
6-4-3-3-افزايش نيازهاي روانشناختي و جسمي:
سازماندهي تمرين
-گروه از 2 نفر تشكيل مي شود و بازيكنان توپ پرتاب شده بوسيه مربي را آبشار مي نمايند.
تغييرات تمرين:
*مربي براي آبشار جهت مشخص مي نمايد.
ملاك موفقيت:
-تمرين هنگامي پايان مي يابد كه هر آبشار زن،ده آبشار صحيح انجام دهد.
-تمرين هنگامي پايان مي يابد كه گروه ده آبشار متوالي خوب انجام دهد.
شاخصها:
-تكنيك صحيح
-توانايي بازيكن براي اجرا در موقعيتهاي پر تنش
7-4-3-3-بهبود توانايي بازيكنان براي حمله بعد از توپگيري داخل ميدان(شكل شماره 11)
سازماندهي تمرين:
-گروه از چهار نفر تشكيل ميشود.
-40 توپ براي هر گروه پرتاب شود.
-مربي از منطقه 3 براي مدافع در منطقه 4 ضربه مي زند.
-بعد از توپگيري،بازيكن توپ دوم پرتاب شده بوسيله مربي به منطقه 4 را آبشار خواهد نمود.
تغييرات تمرين:
*مربي جهت آبشار را مي تواند مشخص كند.
*مدافع منطقه 4 به جاي توپگيري ،روي تور دفاع كرده و سپس آبشار مي زند.(به شكل شماره 12 نگاه كنيد.)
ملاك موفقيت:
-بازيكن اگر دقت نمائيد بايد توپ را به مربي برگردانده و از منطقه 4 آبشار بزند و اگر نتوانست بايد به پشت سر نفر آخر ستون توپگيرها برود.
-بازيكنان بايد هر دو عمل را 20 بار بطور موفقيت آميزي براي تكميل تمرين انجام دهند.
شاخصها:
-بازيكن ابتدا بايد توپگيري نموده و سپس آبشار بزند.
-حركت پاي مناسب براي آبشار زدن.
8-4-3-3-بهبود توانايي بازيكن براي آبشار با دقت در آبشارهاي متوالي:
|
(شكل شماره13) سازماندهي تمرين: -گروه از چهار نفر تشكيل مي شود.بازيكنان بايد 2 آبشار متوالي را با دقت اجرا كنند. -ده توپ براي هر بازيكن.
تغييرات تمرين: *دو وپ را در جهت يكسان آبشار كند.(مثلا به زاويه) *دو توپ را در جهات مختلف آبشار كند.(مثلا مستقيم و زاويه). توجه:علاوه بر جهت درست آبشار،گاهي نياز است توپ به اهداف روي زمين آبشار زده شود. ملاك موفقيت: -قبل از تغيير گروهها ده تكرار موفقيت آميز اجرا شود. شاخصها: -استفاده از حركت پاي صحيح براي آبشار دو توپ(بويژه آبشار دوم). -استفاده از حركت پاي صحيح براي هر نوع آبشار. |
4-3-بهبود تاكتيكهاي فردي آبشار زن در موقعيتهاي مختلف بازي:
مرحله بهبود تاكتيكهاي فردي به توسعه اطلاعات بستگي دارد كه بوسيله استفاده بهينه از عوامل مرتبط مانند تجهيزات،بازيكنان هم تيمي و حريفان مشخص مي شوند. وقتي بازيكن در شرايط بازي قرار گرفت واز راه هاي مختلف براي خواباندن توپ راهي را انتخاب نمود،مهارتهاي حركتي بنيادي خودكار و مهارت نسبي در آبشارهاي مختلف،پيش نيازهايي هستند كه كل فرايند هاي حركتي و اطلاعات آبشارزن را آسان مي سازد.به عبارت ديگر براي كامل شدن اين مرحله،آبشارزن قدرتي بايد توانايي اجراي انواع مهارت هاي حركتي را داشته و همچنين قادر باشد تصميمات سريعي اتخاذ كند.
آبشارزن قدرتي در شرايطي خواهد بود كه تقريبا اين رويا روي را در مسابقه بر حسب سرعت اجرا،آهنگ بازي،جهت يابي زماني-فضايي و حضور بازيكنان هم تيمي با حريف خواهد داشت. بنابراين،نيازهاي كاري او بسيار پيچيده هستند زيرا اين بازيكن نيازمند است تا جهت،مسير،سرعت و نقطه سقوط پاس پاسور را ارزيابي كرده و موقعيت بازي حريفان و هم تيمي هايش را بسنجد و بر مبناي آنها بايد مستقل از سازمان تيم عمل كند و در زمين و هنگام بازي عملي كه در جمع آوري اطلاعات اثر بالايي دارد به كار بندد اين فاكتور باعث ميشود كه او كارش را آسان تر انجام دهد.
-عوامل مهم در اين مرحله عبارتند از:
*تصميم گيري در انتخاب نوع ضربه،بر مبناي وضعيت پاس و پاسور. همچنين دفاع كننده ها و بازيكنان عقب زمين حريف.
*ارتباط بين دامنه تغييرات ضربه و اجراي صحيح بر مبناي موقعيت.
1-4-3-عناصر تكنيكي:
-جمع آوري اطلاعات
-موقعيت پاسور
*آبشار زن بايد حركتش را با موقعيت پاسور تطبيق نمايد.
*اگر پاسور از تور فاصله داشته باشد(براي مثال توپ از روي خط 3 متر پاس داده شود)آبشار زن بايد زاويهنزديك شدن به تور را تغيير دهد و بيشتر به خارج حركت كند.(شكل شماره 14)در اين موقعيت پاسور بطور كلي ساده بازي خواهد كرد و يك پاس بلند نسبتا دور از تور به منطقه 4 مي فرستد.
*اگر پاسور خيلي نزديك به آبشار زن باشد بايد او را بوسيله پاسهاي خود بيشتر به خارج زمين هدايت كنند.آبشار زن معمولا در اين حالت نوع پاس را كه مي خواهد بيان نموده و حركت خود را تنظيم مي نمايد.(شكل15)
*از طرف ديگر،اگر پاسور خيلي از تور فاصله داشته باشد و به سمت عقب نيز در حال حركت باشد،آبشارزن بايد به سمت داخل زمين حركت كرده،بويژه اگر پاسور در ارسال توپ مشكل داشته باشد.در اين حالت از پاسور بايد بخواهيم تا پاسي با ارتفاع متوسط و يا بلند به نزديكي آنتن بدهد.بطور كلي هر چقدر پاسور هنگام پاس دادن از تور فاصله بگيرد،پاس او هم بايد از تور فاصله داشته باشد.(شكل شماره 16)
مسير نزديك شدن بازيكن به نقطه پرش نيز با توجه به ارتفاع و سرعت پاس تغيير خواهد كرد.آبشار زنها براي آبشار پاسهاي تيز به سمت خارج زمين حركت مي كند زيرا پاسها معمولا نزديك به آنتن هستند و اين عمل براي آنها يك زاويه بهتري براي نزديك شدن به تور فراهم مي كند.(شكل شماره17)
|
((مسير نزديك شدن به نقطه پرش براي پاسهاي بلند مستقيم خواهد بود.)) *بطور كلي آبشار زنها نحوه حركتشان را بايد با موقعيت و مهارتهاي ويژه پاسورها تطبيق نمايند.بنابراين بازيكنان بايد تمرينات زير را در موقعيتهاي بازي انجام دهند: *آبشار بعد از سرويس حريف. *آبشار بعد از آبشار حريف. · آبشار بعد از توپ آزاد. · آبشارزن بايد آهنگ و سرعت حركت و پرشش را با ارتفاع پاس تطبيق دهد. زمان بندي حركت نيز بوسيله ارتفاع پاس تحت تاثير قرار خواهد بود. -انواع پاس و زمان حركت آن: -روي پاس بلند:بعد از اينكه توپ از دستهاي پاسور جدا شد. آبشار زن حركت خواهد كرد.بطور كلي آبشارزن بعد از اينكه توپ يك سوم(3/1)مسير پاس را پيمود حركت مي كند. -روي پاس متوسط 2 متري :حركت درست زماني است كه توپ از دستهاي پاسور جدا مي شود.(همچنين براي پاس 1 متري.قبل از اينكه دستهاي پاسور با توپ تماس پيدا كند،حركت شروع مي شود.) -روي پاس كوتاه:حركت بازيكن با توپي كه در حال رسيدن به دست پاسور است شروع خواهد شد و پرش درست زماني است كه پاسور توپ را لمس مي نمايد. |
جايگيري دفاع كننده هاي روي تور و مدافعين حريف:
|
· از زماني كه پاسور خودي تيم را براي حمله آماده مممي سازد تيم حريف را بايد زير نظر داشته باشد. · اطلاعات اصلي كه پاسور بايد جمع آوري نمايد عبارتند از:دفاع كننده منطقه 2 چه كسي است(قد-ارتفاع پرش)چه كسي در منطقه 3 دفاع خواهد كرد(قد،سرعت،جنگندگي)؟ · -مدافعان عقب زمين حريف كجا جاگيري كرده اند(پوشش دفاع،جاگيري و حركت بازيكن و حركت بازيكن در منطقه 6،جاگيري دفاع كننده هاي روي تور چگونه است)(مستقيم،مورب،روبروي توپ)؟ -انتخاب پاس: *پاسور و آبشار زن قدرتي بايد با انتخاب نوع پاس براي منطقه 4 بر مبناي روش مورد استفاده بوسيله تيم هماهنگ باشند.انتخاب پاس بر مبناي،سيستم حمله اي تيم،مهارتهاي فردي آبشارزن قدرتي،مهارت دفاع كننده هاي روي تور حريف و بويژه گرفتن امتياز خواهد بود. آبشارزن قدرتي اغلب نياز به پاسهاي بلند دارد بويژه وقتي كه توپ اول بد رسيده باشد. و يا هنگامي كه نياز به بازي محتاطانه داشته باشيم.در اين حالت پاسور از هر كجاي زمين يك پاس بلند روي آنتن خواهد داد.(شكل 18) آبشارزن قدرتي گاهي ممكن است مجبور به زدن پاسهاي سريعتر يا كوتاه تر نيز باشد.براي مثال وقتي توپ اول به منطقه 3 يا جلو تر(بين منطقه 3و4)برسد،در اين حالت پاسور ممكن است يك پاس متوسط (2 متري)و يا پاس يك متري بدهد.(شكل شماره 19) |
بعضي از تيم ها از سيستم حمله سريع استفاده مي كنند،در اين تيمها آبشارزن قدرتي پاسهاي نيم كوتاه يا پاسهاي نيز را نيز خواهند زد. بطور طبيعي وقتي از اين نوع پاسها استفاده مي شود كه تيم حريف جلو افتاده باشد و يا پاسور مي خواهد آبشارزن قدرتي خود را در مقابل يك دفاع حريف قرار دهد.
اجرا اين پاسها نياز به ارتباط خوب بين پاسور و آبشار زن را دارد(صدا كردن در بازي،زمان حركت براي آبشار زن قدرتي و جهت نزديك شدن)بازيكنان اين نوع پاسهاي كوتاه را ممكن است از داخل زمين آبشار بزنند.(شكل20)
بطور كلي براي آبشار هاي كوتاه پاسور قبل از دزيافت توپ آنرا آبشارزن هماهنگ مي سازد و همچنين اين نوع پاسها در تركيبات حمله نيز بكار مي رود.
در اين مرحله كار روي زمان بندي آبشارزن،يعني تطبيق زمان حركت نزديك شدن با ارتفاع و سرعت توپ بي نهايت مهم مي باشد.
-انتخاب آبشار
*انتخاب حركت صحيح بر مبناي جهت،اذتفاع پاس،وضعيت دفاع كننده هاي حريف و جايگيريشان مي باشد. بازيكن بايد عوامل موفقيت يا شكست بازيهاي قبل را براي تحليل اطلاعات به خاطر بياورد.
يعني از تجربيات استفاده نمايد.
بطور كلي،آبشار زن بايد دفاع كن حريف را بخوبي ببيند يعني ديد محيطي توسعه يافته حتي وقتي كه بازيكن روي توپ تمركز داشته باشد. بنابراين تاكيد بيشتر بايد روي اين جنبه از تمرين آبشارزن قدرتي قرار گيرد.
قبل از آبشار توپ، آبشارزن معمولا بايد تصميم بگيرد كه توپ را كجا مي خواهد بفرستد.اين عمل اهميت توسعه شكلهاي مختلف آبشار را توجيه مي كند.آبشارزن بايد از ضعفهاي دفاع كننده هاي حريف همچون فاصله از تور،شكل غير متعادل آنها ،فضاي بين دو دفاع كننده و دفاع نرم آنها استفاده كامل نمايد.
2-4-3تمرينات:
اين مرحله شامل تمريناتي با اعمال زنجيره اي است،كه تاكيد روي افكار تاكتيكي شامل مطالب زير را دارد:
*جمع آوري اطلاعات در زماني نسبتا كوتاه
*حل مشكلات تاكتيكي
*دقت در اجرا
اين تمرينات تحت شرايطي بايد هدايت شوند كه تمام جنبه هاي بازي در نظر گرفته شود،مربي در طي اين تمرينات كمتر فعال خواهد بود زيرا اينكه آبشارزنها را مجبور مي سازد تا با موقعيتهاي مختلف بازي در گير شوند.
مربي بايد هنگام تمرين بخشي از بازي را به نحوي طراحي نمايد تا ظرفيت بازيكنان در فاكتورهاي زير توسعه يابد:
1-تطابق(توسعه درك سريع موقعيتها)
2-تصميم گيري(انتخاب پاسخ مورد نياز در موقعيتهاي كه ايجاد مي شود.)
3-حركات مختلف(توسعه دامنه اي از پاسخهاي حركتي)
تمام تمرينات بايد ارتباط بين پاسور و آبشار زنها را تقويت نموده تا حد اكثر استفاده از اين نوع تمرينات در رابطه با زمان بندي حركت و ضربه آبشار زن و پاس پاسور را بنمائيم.
1-2-4-3:توسعه توانايي آبشار زن براي تطابق با موقعيت پاسور(شكل شماره 21)
|
سازماندهي تمرين -گروه از 4 نفر با 20 توپ تشكيل مي شود. -مربي توپ را براي پاسور در مناطق مختلف زمين پرتاب مي نمايد. -پاسور توپ را براي آبشارزن در منطقه 4 پاس مي دهد. -آبشار زن بايد بر مبناي موقعيت پاسور و پاس او حركت كرده و آبشار بزند. تغييرات تمرين:
مربي طرف ديگر تور مي ايستد و سرويس ساده اي براي دريافت كننده منطقه 4 مي زند. |
-بازيكن بعد از دريافت سرويس حركت كرده و آبشار مي زنند(شكل شماره 22)
ملاك موفقيت:
-بازيكنان باد تطابق مناسبي با پاسور و پاس او داشته باشند.
-8 توپ از ده توپ را صحيح آبشار بزند.
شاخصها:-آبشارزنها هماهنگي خوبي با پاسور داشته باشد. همچنين خط شانهآنها بايد در تمام مراحل حركت و پرش رو به پاسور باشد.
-زمان حركت و پرش بستگي بستگي به موقعيت پاسور و نوع پاس را دارد.
-ارتباط كلامي بين آبشار زن و پاسور.
2-2-4-3:توسعه توانايي آبشار زن براي تطابق با دفاع كننده ها
سازماندهي تمرين
-گروه از 5 بازيكن تشكيل مي شود شامل 4 آبشارزن ويك دفاع كننده
-مربي توپ را بلند پرتاب مي كند(3تا5 متر)
-آبشارزن بايد بايد توپ را به سمت داخل يا خارج دست دفاع كننده ها آبشار نمايد.
تغييرات تمرين:
*استفاده از 2 دفاع كننده به جاي يك دفاع كننده(شكل24)
*پاسور بايد طوري پاس بدهد كه آبشار زننده خود را با پاس پاسور تطبيق كرده و از دفاع شدن جلوگيري نمايد.
ملاك موفقيت:
ده آبشار را بطور موفقيت آميزي اجرا كند.
شاخصها:
-ديد محيطي
-ارتباط كلامي بين آبشار زن و پاسور
اجراي صحيح تكنيكي
3-2-4-3:توسه توانايي آبشار براي تطابق با موقعيت مدافع داخل ميدان:
(شكل شماره 25)
سازماندهي تمرين:
-گروه حداقل از 8 بازيكن تشكيل مي شود:3آبشارزن،1 پاسور،2 دفاع كننده روي تور و 2 مدافع داخل ميدان در منطقه 5
-مربي توپ را براي پاسور پرتاب مي كند،پاسور به منطقه 4 پاس مي دهد.
-اگر مدافع داخل ميدان حركت كرده و پشت دفاع بيايد و آبشارزن او را ببيند،بايد توپ را به زاويه آبشار بزند.ولي اگر مدافع داخل ميدان حركت نكند و در سر جاي خود باقي بماند بايد توپ را جا خالي پشت مدافع روي تور بيندازد.
شكل هاي مختلف:
*تغيير منطقه مدافع داخل ميدان:1يا6
*استفاده از 2 مدافع بجاي 1 مدافع
ملاك موفقيت
-اجراي 10 بار عمل صحيح براي هر بازيكن
شاخصها
-آگاهي از ضعف و قوتهاي مدافعين عقب زمين و دفاع كننده هاي حريف
4-تعيين و توسعه ويژگي هاي تكنيكي و تاكتيكهاي فردي در دفاع روي تور
آبشار زن قدرتي وقتي در رديف جلو قرار مي گيرد علاوه بر آبشار بايد دفاع روي تور نيز انجام دهد،توسعه اين مهارت براي او ضروري است.بازيكن منطقه4 بايد آبشارهايي كه در منطقه اش انجام مي شود را دفاع نموده و همچنين در وسط به دفاع كننده هاي مياني كمك كند.بنابراين اوگاها در وضعيت دفاع يك در مقابل يك و دو در مقابل يك قرار ميگيرد.
تحليل اين تكنيك براي آبشارزدن در منطقه 4 بر مبناي وضعيت هاي زير خواهد بود:
*دفاع يك در مقابل يك در منطقه 4
*دفاع دو در مقابل يك در منطقه4
*دفاع يك در مقابل يك در منطقه 3
*دفاع دو در مقابل يك در منطقه 3
1-4 عناصر تكنيكي (دفاع روي تور)
1-1-4 جايگيري ابتدايي دفاع كننده(دفاع در منطقه 4 خودي)
قبل از شروع تحليل وضعيتهاي دفاع در منطقه 4 خودي بايد جايگيري ابتدايي دفاع كننده را تعيين نمائيم.
-اگر سيستم بازي حريف سيستم آبشارزدن سريع نباشد.
دفاع كننده بايد به فاصله حدود 5/1 متري از خط كناري بايستد،زيرا،حركت به سمت چپ براي دفاع توپهاي بلند و يا حركت به سمت راست براي كمك به دفاع كننده هاي مياني را آسان مي مايد. اين مسئله بطور عمده در مقابل تيم هايي كاربرد دارد كه از سيستم 2-6 يا سيستم 1-5 استفاده مي كنند وقتي كه پاسور از رديف عقب براي پاس دادنحركت نمايد.(شكل شماره26)
از طرف ديگر،اگر تيم حريف از سيستم 2-4 يا 1-5 استفاده نمايد،وقتي كه پاسور در رديف جلو قرار دارد دفاع كننده روي تور منطقه 4 بايد براي دفاع آبشار هاي ضربه دوم احتمالي پاسور كمي متمايل به سمت چپ پاسور قرار بگيرد.همچنين،دفاع كننده مياني بايد كمي به سمت راست تغيير مكان بدهند(شكلهاي 28-27).
-اگر تيم حريف از سيستم آبشار زدن حمله اي سريع استفاده نمايد.دفاع كننده منطقه 4 بايد كمي به سمت چپ پاسور تغيير مكان بدهد زيرا:
1-پاسور حريف در خط جلو قرار گرفته و بخواهد آبشار بزند.
2-براي كمك به دفاع كننده هاي مياني اگر آبشار زنهاي زيادي در آن منطقه وجود داشته باشند.
2-1-4-جمع آوري اطلاعات:
براي يك دفاع كننده جمع آوري اطلاعات از تيم حريف بسيار مهم است.اين اطلاعات شامل:
*سيستمي حمله اي كه بوسيله تيم حريف استفاده مي شود(حمله سريع يا عادي)چگونه است.
*وضعيت بازيكنان در هر دور از چرخش براي دريافت سرويس(بازيكنان رديف عقب و جلو).
*تاكتيكهاي حملات تركيبي كه بوسيله تيم حريف مورد استفاده قرار مي گيرد.
*عادات آبشارزنها،(چپ دست يا راست دست،ارتفاع پرش،نوع حركت را آبشار و غيره)
*عادات پا سورها:آبشارها زننده مطلوبشان،ارتفاع و تقطه تماس با توپ هنگام پاس دادن ،وضعيت پاسورها،جايگيري پاسور.
هنگام دفاع نفر به نفر بر مبناي توانايي دفاع كننده ها،پيش بيني اعمال پاسور در حد اقل زمان ممكن بايد انجام گيرد.بنابرلين از لحظه اي كه توپ در حال رسيدن به دست پاسور است دفاع كننده بايد چشمهايش را به توپ بدوزد. در همين زمان،بايد حركات آبشارزنهاي مناطق 3و2 بويژه آبشارزن منطقه 2 حريف را زير نظر داشته باشد.محل استقرار پاسور،حركت دستهاي او ،آهنگ نزديك شدن آبشار زنهاي مناطق 3و2(بر مبناي توپ اول كه به سمت پاسور مي آيد.)به دفاع كننده روي تور مي گويند كه آيا او يك حمله سريع را دفاع خواهد كرد؟در دفاع يك حمله تركيبي سريع سهم خواهد داشت؟و يا براي دفاع يك پاس بلند حركت خواهد نمود؟
3-1-4-وضعيت آماده:
بدون در نظر گرفتن اينكه او براي دفاع حركت مي كند،دفاع كننده منطقه 4 بايد در وضعيت آماده براي حركت حاضر باشد.اين وضعيت با ايستادن در حالي كه زانوها خم نگه داشته است مشخص مي شود. همچنين دستها را بايد در حد شانه ها بالا نگه داشت.
ساعد ها نزديك بدن و موازي با تور هستند. پاها به اندازه حد اقل عرض شانه ها از يكديگر فاصله دارند.دفاع كننده به فاصله 30 تا 50 سانتيمتري از تور فاصله مي گيرد.طي زماني كه او در اين وضعيت قرار دارد. بايد توجهش را روي توپ و تيم حريف متمركز نمايد.
4-1-4-حركات دفاع كننده:
به مجرد اينكه دفاع كننده روي تور جهت پاس را مشخص كرد او ممكن است:
1-مستقيما پرش نمايد بويژه وقتيكه پاسور حريف پاس كوتاه داده باشد.
2-براي دفاع نفر به نفر و يا براي دفاع در مناطق 4 يا 3 حركت نمايد.
-بطور كلي در منطقه 4 دفاع كننده ها نياز خواهند داشت كه در مسافتهاي كوتاه يا متوسط براي دفاع كردن حركت نمايد.براي اينكار از حركتهاي پاي بغل و يا و ضربدر استفاده خواهد كرد.
بر حسب حركت،دفاع كننده منطقه 4 بطور عمده حركت بعد از پرش روي يك حمله سريع گول زننده،را ياد بگيرد.او بايد بداند كه پرش خيلي زياد براي يك حمله سريع ضروري نيست بهتر است كه پرش اول كوتاهتر باشد تا او بتواند بعد از فرود به طرف ديگر حركت نمايد.
بعد از اينكه دفاع كننده از پرش اول فرود آمد،انتقال وزن بسيار ضروري است. دفاع كننده مسافت مورد نياز را با حركت صحيح تطبيق خواهد داد. دفاع كننده ممكن است گاهي در وضعيتي باشد كه بتواند به بازيكنان مياني در دفاع يك حمله سريع كمك نمايد.
5-1-4-دفاع نفر به نفر در منطقه 4
دفاع كننده منطقه 4 ممكن است براي دفاع در اين منطقه تنها بماند وقتي كه دفاع كننده وسط براي دفاع حمله گول زننده وسط پرش كرده باشد و توپ براي آبشارزن منطقه 2 حريف پاس داده شده است.بر مبناي نوع پاسي كه بوسيله پاسور حريف فرستاده شده است،بازيكن به سمت چپ يا راست حركت مي كند.بعضي از پاسهاي رايج عبارتند از:
*پاس بلند يا پاس متوسط نزديك آنتن
*پاس بلند پشت روي آنتن
*پاس تيز نزديك آنتن
نكته مهم اينكه دفاع كننده بايد بسرعت حدس زده و به نقطه محل پاس حركت نمايد.سرعت حركت دفاع كننده ها مهارتي است كه آنها بايد آنرا خوب بياموزند به ويژه اگر تيم حريف از سيستم حمله سريع استفاده نمايد. دفاع كننده بايد بر مبني حركت آبشار زننده حركت كند بدون اينكه از توپ چشم بردارد. هنگامي كه بازيكن براي دفاع حركت مي كند بايد بدنش را رو به تور حفظ نمايد:در دفاع نفر به نفر،اگر پاس بلند باشد دفاع كننده بايد سعي كند به حداكثر ارتفاع پرش خود برسد. براي انجام اينكار نكته مهم اين است كه بازيكن مركز ثقل بدن خود را پايين تر آورده و زانو ها را خم نمايد.دستها را بايد براي دفاع سرعتي بالا نگه داشت،از اين حالت دفاع كننده اگر با حمله سريعي مواجهه شد،بايد با پرش بازوها يش را تا ارتفاع مكفي بالا برده تا از حركت توپ به داخل زمين جلوگيري نمايد. بايد توجه داشت كه دفاع كننده دستهايش را در جهت ورود آبشار قرار دهد.در اين حالت بازيكن بايد بتواند از عضلات شانه و شكم براي ايجاد مقاومت در برابر حمله استفاده نمايد بويژه وقتي كه دفاع كننده براي دفاع توپ از محور اصلي خود خارج شده باشد.در اين وضعيت سر در امتداد خط بدن باقي مي ماند. براي پاسهاي داخل زمين،دفاع كننده منطقه 4 بايد وضعيت دستهايش را طوري قرار دهد كه توپ در داخل زمين حريف بخوابد. براي اينكار دست خارجي بايد به سمت داخل زمين حريف باشد.وقتي پاس نزديك تور است، دستها بايد بالاي تور و داخل زمين حريف قرار بگيرند.وقتي پاس از تور دور باشد،به هر حال ترجيح داده مي شود كه بازوها تا ارتفاع ممكن بالا برده شوند و در جهت مورد انتظار آبشار،قرار داده شوند.گاهي اوقات(به ويژه وقتي آبشار زن حريف خيلي قد بلند و قوي باشد) مچها بايد كمي متمايل به عقب باشد براي اينكه به آهستگي توپ را به عقب زمين هدايت كنند.مشاهده نزديك شدن آبشار زن حريف براي تعيين سمت آبشار بسيار مهم است.اگر توپ از دست دفاع كننده عبور كرد،دفاع كن هنگام فرود يابد طوري عمل كند كه وزن بدنش بيشتر روي پاي مخالف چرخش او به طرف زمين باشد.تا راحتر چرخش نمايد.
6-1-4-ملحق شدن به دفاع در منطقه 4:(شكل شماره 29).
دفاع دو نفره در منطقه 4 بطور طبيعي زماني مورد استفاده قرار مي گيرد كه پاسور حريف پاس بلند به منطقه 2 مي دهد و دفاع كننده وسط گول حمله جعلي را در وسط زمين نخورده باشد.دفاع دو نفره به هماهنگي خوب بين دو دفاع كننده نياز دارد. آنها در يك زمان بايد پرش نمايند و ساعد هايشان را بالاي تور برده و دستها را در راستاي بازوها نگه دارند. دفاع كننده منطقه 4،بايد بازوهايسان را براي بستن دفاع رو به زمين حريف نگه دارند. بازوها بايد كاملا راست باشند و انگشتان دست نيز بايد باز و سفت باشند.اگر دفاع كننده مياني جا ماند. دفاع كننده منطقه 4 بايد سعي كند كه منطقه اش را پوشش دهد.
تمرينات براي توسعه مهارتهاي دفاع كننده منطقه 4 شامل اعمال زنجيره اي از ساده به مشكل بوده و همه موقعيتها تمرين بايد شامل يك يا چند آبشارزن و يك پاسور خوب باشد.
1-5-توسعه توانايي دفاع كننده براي تطابق با نزديك شدن آبشار زن حريف:(شكل 30)
سازماندهي تمرين:
-موقعيت دفاع كننده مقابل آبشارزن:بازيكن آبشارزننده از روي خط 3/1 توپ را به خود پاس داده و آنرا آبشار مي زند.
-دفاع كننده با حركت آبشار زن خود را هماهنگ كرده و براي دفاع كردن پرش مي نمايد.
ملاك موفقيت:
-دفاع كننده 8 توپ از ده توپ را دفاع كنند.
شاخصها:
-دفاع كننده نتنها توپ را نگاه مي كند بلكه آبشارزن را نيز زير نظر داشته باشد.
-دفاع كننده قبل از پرش يك وضعيت پايدار داشته باشد.
2-5-توسعه توانليي دفاع كننده براي تطابق با آبشار از منطقه 2(شكل 31)
-آبشارزنها در منطقه 2 براي آبشار توپهايي را كه بوسيله مربي پرتاب مي ايستد.
-دفاع كننده بايد با جهت نزديك شدن آبشار زن،محل و زمان پرش خود را هماهنگ سازد.
شكلهاي مختلف:
*مربي فاصله پاس تا تور را تغيير دهد.
*مربي ارتفاع توپ پرتابي را تغيير دهد.
*به آبشار زنها گفته شود كه نحوه شدن نزديك به محل پرش را تغيير دهند.
ملاك موفقيت:
-تعويض دفاع كننده بعد از 5 دفاع موفقيت آميز.
شاخصها:
- وضعيت پايدار قبل از پرش براي دفاع كننده.
- -دفاع كننده بايد زودتر يا دير تر پريدنش با نوع پاس هماهنگ باشد.
3-5-توسعه توانايي دفاع كننده براي دفاع بعد از حركت گول زننده توسط پاسور حريف(شكل32)
سازماندهي تمرين:
-مشابه تمرين بالا.
-مربي توپ را براي پاسور به گونه اي پرتاب كند كه پاسور مجبور باشد پاس پرشي بدهد.
-دفاع كننده با پاسور همزمان پرش نمايد،زير احتمال آبشار يا جاخالي انداختن پاس مي رود.به محض اينكه دفاع كن از دفاع فرود آمد حركت كرده و براي دفاع در منطقه 2 آماده مي شود.
شكلهاي مختلف:
*همكاري با دفاع كن منطقه 3.
شاخصها:
-استفاده از حركت پاي صحيح بعد از اولين پرش.
-سرعت حركت پا.
-وضعيت پايدار قبل از پرش دوم.